Prof. Dr. Mehmet Faruk Geyik, hantavirüsün ciddi solunum ve böbrek yetmezliğine yol açtığını belirterek virüsün bulaş yolları ve korunma yöntemlerini anlattı.
Prof. Dr. Mehmet Faruk Geyik, bir turistik seyahat gemisinde görülen hantavirüs enfeksiyonu sonrası toplumda oluşan endişeye dikkat çekti. Geyik, fareler ve kemirgenler aracılığıyla yayılan hantavirüslerin insanlarda ciddi solunum ve böbrek yetmezliği tablolarına yol açabildiğini belirtti. Virüs, önceki yıllarda Türkiye’de de tespit edilmişti ve özellikle uzun süre kapalı kalan yaşam alanlarında bulaşma riski taşıyor.
Prof. Dr. Mehmet Faruk Geyik, hantavirüsün insandan insana kolay bulaşmadığını vurguladı. Virüs, enfekte kemirgenlerin idrarı, dışkısı ve salyası ile kirlenmiş ortamların solunmasıyla yayılır. Fare dışkısı bulunan alanların süpürülmesi sırasında virüsün havaya karışması ve kirli yüzeylere temas sonrası ağız, burun veya göze dokunulması da bulaş yolları arasında yer alır. Kemirgen ısırıkları ise nadiren bulaşmaya neden olur.
Kemirgen teması sonrası belirtiler genellikle bir ila sekiz hafta içinde ortaya çıkar. Hastalık başlangıçta yüksek ateş, halsizlik, aşırı yorgunluk, baş, kas, karın ve sırt ağrıları gibi grip benzeri semptomlarla kendini gösterir. Bulantı ve kusma da sık görülen bulgular arasında yer alır.
Ağır vakalarda öksürük, nefes darlığı, akciğer tutulumu ve böbrek fonksiyon bozukluğu görülebilir. Hastalar ayrıca tansiyon düşüklüğü yaşayabilir ve yoğun bakım gereksinimi duyabilir. Türkiye’ye yakın coğrafyada klinik tablo genellikle böbrek hasarı ve hemorajik ateşle seyrederken, Amerika kıtasında ise nefes darlığı, hipotansiyon ve solunum yetmezliği öne çıkar.
Hantavirüsten korunmak için fare ve kemirgen kontrolü hayati önem taşır. Gıda depoları kapalı tutulmalı, açıkta yiyecek bırakılmamalı ve çöp alanları düzenli olarak temizlenmelidir. Özellikle gemilerde ve limanlarda profesyonel kemirgen kontrolü uygulanması gerekmektedir.
Kemirgen dışkısı görülen alanlarda kuru süpürme veya elektrikli süpürge kullanımı virüsü havaya yayabilir. Temizlik sırasında eldiven ve maske takılmalı, çamaşır suyu içeren dezenfektanlar kullanılmalıdır. Uzun süre kapalı kalan depo, ambar, gemi kamarası veya konteynerler kullanımdan önce uzun süre havalandırılmalıdır. Riskli alanlarda N95/FFP2 maske, eldiven ve koruyucu gözlük kullanımı önerilir.
Gemi personelleri, liman çalışanları, depo ve ambar çalışanları, temizlik personelleri, kampçılar ve kırsal alan çalışanları risk altında bulunan kişilerdir. Uzun süre kapalı alan temizliği yapan kişiler de bu gruba dahildir. Hantavirüs nadir görülen ancak ciddi seyreden bir enfeksiyondur; şu an için toplumda yaygın bir salgın olduğuna dair bir veri bulunmamaktadır.
Ateş, yoğun halsizlik, nefes darlığı veya kemirgen teması öyküsü bulunan kişilerin vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurması gerekmektedir. Toplum sağlığının korunması için doğru bilgiye dayalı hareket etmek, hijyen kurallarına uymak ve resmi sağlık otoritelerinin açıklamalarını takip etmek büyük önem taşımaktadır.
Yorum Yap